عقب نشینی سعودی از پاسخ نظامی به ایران

به گزارش راهبرد معاصر؛ روزها از وقوع حادثه آرامکو می گذرد، رخدادی که در آن پهپادهای شبه نظامیان انصارالله، در اقدامی قابل توجه، در صادرات بخش عمده ای از نفت جهانی خلل ایجاد نمودند.

مقامات سیاسی و نظامی سعودی از همان ابتدا انگشت اتهام را به سوی ایران گرفته و از پاسخ نظامی شان در آینده سخن به میان آوردند. حال و با گذشته هفته ها از وقوع حادثه آرامکو، سعودی ها دچار یک عقب نشینی استراتژیک در برابر ایران و از در پیش گرفتن گزینه دیپلماتیک در این باره خبر داده اند.

در گفتگویی که در برنامه «۶۰ دقیقه» شبکه سی‌بی‌اس آمریکا پخش شد هشدار داد که اگر جهان برای جلوگیری از اقدامات ایران کاری نکند ممکن است قیمت نفت ممکن است به «طرز غیرقابل تصوری» بالا رود.

ولیعهد عربستان در این باره گفت: «اگر جهان اقدامی محکم و قاطع برای بازداشتن ایران انجام ندهد شاهد تشدید تنش‌هایی خواهیم بود که منافع جهانی را تهدید می‌کند. منابع نفتی مختل می‌شوند و قیمت نفت به طرز غیرقابل تصوری بالا خواهد رفت به گونه‌ای که تاکنون در عمر خود ندیده‎‌ایم.»

ولیعهد عربستان در پاسخ به این پرسش که «چرا ایران به آرامکو حمله کرد؟» بدون نام بردن از ایران گفت: «به نظرم این یک حماقت بود.»

خبرنگار سی‌بی‌اس همچنین از وی پرسید: «مایک پومپئو، وزیر امور خارجه ایالات متحده آنچه را كه ایران انجام داده "عملی جنگی" خوانده است. آیا این یک عمل جنگی بود؟»

ولیعهد عربستان در پاسخ به این پرسش نیز با متهم کردن تلویحی ایران گفت: «بله، بدون شک.»

با این حال بن سلمان تاکید کرد که یک تصمیم صلح آمیز را برای حل مناقشه میان کشورش و ایران ترجیح می‌دهد زیرا جنگ بین این دو کشور باعث سقوط اقتصاد جهانی خواهد شد.

ایران هرگونه دست داشتن در حملات آرامکو را رد می‌کند اما آمریکا و عربستان می‌گویند برآورد کارشناسان آنها این است که موشک‌های کروز و پهپادها از آسمان شمال عربستان - یعنی جنوب ایران - وارد حریم هوایی عربستان شدند.

دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا نیز پیشتر اعلام کرده بود شواهدی مبنی بر دست داشتن ایران در حملات پهپادی به تاسیسات نفتی عربستان سعودی وجود دارد و به همین علت قصد دارد بر تعداد نیروها و تجهیزات نظامی خود در پایگاه‌های عربستان بیافزاید.

بریتانیا، فرانسه و آلمان هم هفته گذشته مشترکا گفتند که مسئولیت حملات به تاسیسات نفتی آرامکو را متوجه ایران می‌دانند.

هرچند انصارالله یمن که پنج سال است با عربستان و ائتلاف تحت رهبری آن در حال جنگند، مسئولیت آن حملات را پذیرفته‌اند، عربستان و آمریکا می‌گویند وسعت، دقت و نوع تسلیحات به کار گرفته شده در این دو حمله فراتر از توان نظامی حوثی‌هاست.

ولیعهد عربستان در این گفتگو افزود: "منطقه شامل حدود ۳۰ درصد موجودی نفت جهان، حدود ۲۰ درصد عبور و مرور تجاری جهانی و چهار درصد تولید ناخالص دنیاست. تصور کنید که هر سه این ها متوقف شود. این به معنای سقوط کامل اقتصاد جهانی خواهد بود."

مصاحبه شاهزاده عربستان با فرستنده یاد شده بازتابی وسیع در خبرگزاری‌های بین‌المللی داشته است. خبرگزاری آلمان ضمن انتشار بخش‌هایی از این گفت‌وگو به تاکید محمد بن سلمان بر راه حل سیاسی برای مناقشه با ایران اشاره کرده است.

پیشتر، عادل الجبیر، وزیر مشاور در امور خارجه عربستان گفته بود که همه گزینه‌ها از جمله عملیات نظامی علیه ایران روی میز است.

الجبیر که پنجشنبه، ۲۶ سپتامبر، در نیویورک و در حاشیه مجمع عمومی سازمام ملل متحد با لیز دوست، بی‌بی‌سی، گفتگو می‌کرد تاکید کرد ریاض همزمان با اجتناب از جنگ و افزایش تنش خواستار آنست که ایران به علت حمله موشکی و پهپادی به تاسیسات آرامکو مسئول شناخته شود و تاوان رفتارش را بدهد.

بن سلمان در این گفتگو و در ارتباط با بحران برخاسته از جنگ داخلی یمن گفته است که هرگاه ایران به حمایت خود از شورشیان حوثی پایان دهد، امکان حل سیاسی و مسالمت‌آمیز بحران یمن فراهم می‌شود.

پرونده خاشقجی

ولیعهد عربستان در این گفتگو صدور دستور قتل جمال خاشقجی، روزنامه نگار منتقد ریاض را انکار کرد اما گفت که در نهایت «مسئولیت کامل» این واقعه بر عهده اوست زیرا قتل در زمان صدارت او انجام شده است.

در حالی که قتل جمال خاشقجی در کنسولگری عربستان در استانبول خشم جهانی را برانگیخته و شهرت ولیعهد را خدشه‌دار کرده است، به نظر می‌رسد تنش سیاسی و اقتصادی میان ایالات متحده و ایران و تمرکز بر مساله حملات آرامکو، مساله قتل این خبرنگار را به حاشیه رانده است.